Ô mai là thức quà vặt rất Việt. Nhưng ít ai biết được rằng, thức quà mộc mạc dung dị ấy lại là món quà đặc sắc của văn hóa phương Đông. Thức quà này không có ở mỗi nước Việt, món quà tuy nhỏ bé này lại hiện diện tại nhiều nước phương Đông trên thế giới như Nhật Bản, Trung Quốc, … và mang những nét đặc trưng rất riêng.
Ô mai Nhật Bản
“Mỗi ngày một quả ô mai, bác sĩ sẽ không đến nhà”. Đó là tục ngữ mà người Nhật dùng mỗi khi nhắc đến lợi ích của món ăn này. Người Nhật xem món ăn là một thực dưỡng. Khi ăn cơm với nó sẽ cung cấp năng lượng lớn hơn và trung hòa các độc tố. Đó là lý do tại sao lại có Sushi, món cơm nắm truyền thống của người Nhật. Quấn cơm nắm bằng miếng rong nori ở bên ngoài và cho phần thịt của quả ô mai vào giữa.
Trong thời buổi khó khăn, người Nhật cũng đã từng ăn những hộp cơm bento chỉ có cơm trắng và một quả Umeboshi ở giữa. Những hộp cơm này được gọi là “Hinomaru no Bento”, nghĩa là “cơm hộp mặt trời mọc”.
Ô mai Trung Quốc
Ở Châu Á, các loại quả như mận, mơ, đào,… bắt đầu được sử dụng để làm ô mai. Và nó được phát triển ở Trung Quốc vào thế kỉ thứ 3 trước công nguyên và dần dần được lan rộng ra các khu vực lân cận.
Ô mai Trung Quốc mang nét đặc trưng ở vị chua ngọt rất hợp. Chắc ngon, giữ được hương vị nguyên gốc của quả mơ, quả mận tươi tự nhiên. Thức quà này cũng rất đa dạng như đào khô, xí muội, hồng khô, táo tàu và nhiều loại trái cây khác.
Ô mai Việt
Có lẽ với mỗi người con đất Việt, thì chắc chẳng có món ăn nào có thể trộn lẫn với hương vị rất riêng của ô mai Việt. Từ xưa đến nay, món ăn này đã đi vào tiềm thức của người Việt như một thức quà mang đậm nét văn hoá Hà Thành.
Ô mai xuất hiện trong cung đình xa hoa lộng lẫy, nằm cạnh chén trà trong những buổi thưởng nguyệt ngâm thơ. Nó cũng là món quà tuổi thơ trông ngóng trong gánh hàng tần tảo của bà của mẹ mỗi chiều tan chợ. Thời nhỏ có ai chưa từng được thưởng thức thứ quà đặc biệt ấy. Ăn một lần sẽ nhớ mãi vị “chua cay mặn ngọt” thấm đượm trong từng quả.
Để làm ra món này cần đến những quả mơ rừng Bắc Kạn, mận rừng Mộc Châu… Những hạt muối trắng cùng với vị cay của ớt, vị nồng ấm của gừng hoà quyện làm một.
Thời gian trôi, không còn đơn thuần là thức quà vặt trẻ con, người lớn ăn để vui. Ô mai đã trở thành món quà đặc sắc mà ai có dịp ghé Thủ đô không thể quên mang chút hương vị đặc trưng này về làm quà.
